Ý có thể trở lại đỉnh cao sau 11 năm không dự World Cup?

Đội tuyển Ý đang trải qua giai đoạn khủng hoảng tồi tệ nhất lịch sử khi đối mặt nguy cơ vắng mặt World Cup lần thứ ba liên tiếp, bất chấp chức vô địch Euro 2021 đầy bất ngờ.

Tại sao Ý lại liên tục thất bại ở vòng loại World Cup?

Ý đã hai lần liên tiếp loại ở vòng loại World Cup 2018 và 2022, trước tiên thua Thụy Điển rồi sau đó thất bại trước Bắc Macedonia.

Sự sụp đổ của đội tuyển Ý bắt đầu từ World Cup 2010 khi đương kim vô địch sớm bị loại. Tình hình trở nên tồi tệ hơn khi họ lần đầu tiên trong 59 năm không thể tham dự World Cup 2018 sau trận thua Thụy Điển ở vòng play-off. Đáng buồn hơn, năm năm sau đó, họ lại một lần nữa thất bại trước Bắc Macedonia – đội bóng được đánh giá thấp hơn nhiều.

Theo phân tích của UEFA, nguyên nhân chính nằm ở sự thiếu ổn định chiến thuật và sự suy giảm chất lượng cầu thủ nội địa. Chuyên gia bóng đá Ý Gabriele Marcotti từ ESPN nhận định: “Vấn đề của Ý không chỉ là kết quả mà là sự suy thoái hệ thống. Sau World Cup 2006, bóng đá Ý đã mất dần bản sắc chiến thuật từng làm nên danh tiếng. Họ không còn biết cách sản sinh những Pirlo hay Totti mới.” Thống kê từ FIFA cho thấy Ý là đội duy nhất trong số 4 đội tuyển giàu thành tích nhất (cùng Brazil, Đức, Argentina) phải đối mặt với nguy cơ vắng mặt World Cup lần thứ ba liên tiếp, một kỷ lục đáng buồn.

Chức vô địch Euro 2021 có phải là ánh sáng le lói?

Chiến thắng Euro 2021 dưới thời HLV Roberto Mancini được xem là điểm sáng hiếm hoi nhưng nhanh chóng trở thành ngoại lệ chứ không phải khởi đầu mới.

Bất ngờ chiến thắng Euro 2021 sau loạt penalty kịch tính trước chủ nhà Anh đã mang lại hy vọng về sự tái sinh của bóng đá Ý. Tuy nhiên, chức vô địch này lại trở thành “ngoại lệ xác nhận quy luật” thay vì là khởi đầu cho một kỷ nguyên mới.

Chiến thắng Euro 2021 che giấu những vấn đề sâu xa của bóng đá Ý. HLV Mancini đã tạo ra một đội quân kỷ luật và tập thể xuất sắc, nhưng không giải quyết được gốc rễ vấn đề: sự thiếu hụt tài năng trẻ và sự lạc hậu về chiến thuật. Thực tế đã chứng minh khi ngay sau chiến tích này, Ý tiếp tục chuỗi thất bại: bị loại sớm ở Euro 2024 bởi Thụy Sĩ, sau đó là thành tích tệ hại ở Nations League và khởi đầu World Cup 2026 với trận thua 0-3 trước Na Uy.

Nguyên nhân sâu xa nào khiến Ý suy thoái?

Khủng hoảng của Ý bắt nguồn từ vấn đề hệ thống: đào tạo tài năng trẻ lỗi thời, chiến thuật lạc hậu và quản lý kém hiệu quả.

Cuộc khủng hoảng của bóng đá Ý có ba nguyên nhân chính. Thứ nhất là hệ thống đào tạo trẻ đã không theo kịp sự phát triển của bóng đá hiện đại. Trong khi các nước như Đức, Pháp đã đầu tư mạnh vào học viện, Ý vẫn duy trì phương pháp cũ kỹ.

Thứ hai là chiến thuật: Serie A đã mất đi bản sắc phòng ngự chặt chẽ từng làm nên danh tiếng, trong khi không theo kịp xu hướng pressing cao và tốc độ của bóng đá hiện đại. Các CLB Ý đã quá tập trung vào kết quả ngắn hạn mà bỏ qua phát triển chiến thuật dài hạn.

Thứ ba là quản lý: liên đoàn bóng đá Ý (FIGC) liên tục thay đổi HLV (5 HLV trong 7 năm qua) và thiếu chiến lược phát triển bền vững. Theo thống kê từ UEFA, từ năm 2010 đến nay, các CLB Ý chỉ đạt được 2 chức vô địch châu Âu (Inter 2010 và Chelsea 2021 dưới tay HLV Conte) trong khi giai đoạn 1990-2006, họ có 10 chức vô địch, cho thấy sự suy giảm rõ rệt về sức mạnh của bóng đá Ý.